Organisatie van de brandweer

Tot 2010 was iedere gemeente zelf verantwoordelijk voor het in stand houden van de brandweerzorg. Veel gemeenten hadden een eigen brandweerkazerne, maar er waren ook (vaak kleine) gemeenten die afspraken met de buurgemeenten hadden gemaakt over de brandweerzorg. De brandweerauto kwam dan van een naburig dorp. Op deze pagina lees je meer over de organisatie van de brandweer.

Veiligheidsregio’s

Sinds 2010 is Nederland verdeeld in 25 veiligheidsregio’s (zie afbeelding). In een veiligheidsregio werken brandweer, politie, ambulancedienst (GHOR) en gemeente samen op het gebied van hulpverlening. Deze veiligheidsregio’s zijn nu verantwoordelijk voor het in stand houden goede brandweerzorg. De gemeentes blijven zelf eindverantwoordelijk voor de brandweerzorg. Lees meer over veiligheidsregio’s.

brandweer organisatie

Opkomsttijden brandweer

De brandweer moet zich aan bepaalde regels houden. Zo moet de brandweer bij een woningbrand bijvoorbeeld binnen 8 minuten ter plaatse zijn. Dit noemen we de opkomsttijd. Dze tijd gaat al in op het moment dat iemand 112 belt en stopt zodra de brandweer ter plaatse is. Aan de hand van deze regel heeft de veiligheidsregio de brandweerkazernes slim verdeeld over de regio zodat de brandweer overal snel ter plaatse kan zijn.

Personeel brandweer organisatie

In Nederland werken ongeveer 30.000 mensen bij de brandweer. Daarvan hebben 5000 mensen een kantoorfunctie en 5400 mensen zijn beroepsbrandweerman/-vrouw. Het grootste deel (19.000 mensen) van de brandweer organisatie zijn brandweervrijwilligers. Bij de brandweer werken naast mannen ook veel vrouwen.

brandweer pager

Vrijwillige kazernes

Verreweg de meeste brandweerkazernes in Nederland worden bemand door brandweervrijwilligers. Dit zijn zeker geen amateurs, maar oproepkrachten die precies dezelfde opleidingen en trainingen volgen als beroepsbrandweerlieden. Het enige verschil is dat zij niet op de brandweerkazerne aan het wachten zijn op brand maar worden opgeroepen op het moment dat de brandweer nodig is. Dit oproepen gebeurt door middel van een alarmontvanger, ook wel “pieper” genoemd. Zij spoeden zich vervolgens naar de brandweerkazerne, bemannen de brandweerauto en rukken uit richting de melding. En dan te bedenken dat dit alles binnen 8 minuten moet gebeuren. Hier lees je meer over het leven van een brandweervrijwilliger.


Beroeps kazernes

Vooral in de grotere steden vind je (soms meerdere) beroepskazernes. Op deze kazernes zijn 24 uur per dag en 7 dagen per week brandweermannen- en vrouwen aanwezig die bij een melding direct uit kunnen rukken. Vaak werken zij in een zogenaamde 24 uursdiensten. Zij werken dan 24 uur en slapen dus op de kazerne. Daarna zijn ze dan 2 of 3 dagen vrij. Tijdens een dienst houden zij zich overdag bezig met bijvoorbeeld oefenen, sporten en onderhoud aan voertuigen. Deze werkzaamheden kunnen ieder moment onderbroken worden zodra er een melding binnenkomt. ’s Avonds heben zij tijd om te ontspannen of studeren. Of ze rustig slapen is altijd maar de vraag: ook ’s nachts moet de brandweer vaak uitrukken.

Er zijn maar heel weinig kazernes in Nederland die echt volledig uit beroepsbrandweerlieden bestaan. Heel veel kazernes bestaan zowel uit vrijwillige- als beroepsbrandweerlieden. De vrijwilligers zorgen dan bijvoorbeeld voor de bezetting van een tweede brandweervoertuig dat nodig is bij grotere incidenten.